wcześniejsza emerytura
Finanse

Wcześniejsza emerytura – komu przysługuje? Kiedy można przejść na wcześniejszą emeryturę?

W Polsce standardowy próg emerytalny dla mężczyzn wynosi 65 lat, a dla kobiet 60 lat. Niektórzy mogą skorzystać z przywileju, jakim jest wcześniejsza emerytura. Czym jest to świadczenie? Kiedy można przejść na wcześniejszą emeryturę? Dowiedz się!

Aby odsłuchać artykuł, kliknij poniżej:

Wcześniejsze emerytury – kto może z nich skorzystać?

Wcześniejsza emerytura przysługuje przede wszystkim pracownikom, którzy mają trudne lub szczególne warunki w miejscu pracy. Oznacza to, że praca może przyczyniać się do szybszego obniżania zdolności umysłowych oraz sił pracownika. W takiej pracy najczęściej potrzebna jest wysoka sprawność psychofizyczna. Możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę dla 55 mają kobiety, które jak sama nazwa wskazuje, ukończyły 55. rok życia. Mężczyźni muszą ukończyć 60. rok życia. Konieczne jednak jest posiadanie minimum piętnastu lat stażu zawodowego w trudnych warunkach.

Wcześniejsza emerytura – branże i zawody

Uprzywilejowanie do przejścia na wcześniejszą emeryturę są osoby pracujące w branży górniczej i energetycznej, w sektorze rolnym, przemyśle drzewnym i chemicznym, a także hutnictwie oraz przy produkcji metali.

Świadczenie przysługuje pracownikom transportu łączności, służby zdrowia i opieki społecznej, nauczycielom i pedagogom na warunkach regulowanych Kartą Nauczyciela oraz pracującym w przemyśle papierniczym i przy produkcji ołowiu, kadmu oraz azbestu. Dodatkowo, wcześniejsza emerytura należy się żołnierzom zawodowym, obsłudze statków żeglugi powietrznej i portów morskich, jak również służbom mundurowym i agentom bezpieczeństwa w m.in. CBA, BOR, ABW, Agencji Wywiadu, jednostka policji i straży pożarnej, a także kontrwywiadzie wojskowym, służbach granicznych i celnej.

Zobacz też:
Koszt kremacji a cena tradycyjnego pochówku. Ile kosztuje kremacja ciała zmarłego?

Kiedy można przejść na wcześniejsza emeryturę, jako artysta lub twórca?

Wcześniejsze emerytury dla artystów

Wcześniejsze emerytury przysługują osobom prowadzącym twórczą lub artystyczną działalność różnego typu. Ze świadczeń mogą skorzystać ci, którzy:

  • urodzili się pomiędzy 1949–1968;
  • nie należą do OFE bądź też przynależą do Ogólnopolskiego Funduszu Emerytalnego, ale zgłosili podanie o przeniesienie zebranych pieniędzy z subkonta do budżetu państwowego. 

Artyści musieli osiągnąć wiek ustawowy do ostatniego dnia 2008 roku. Z kolei długość doświadczenia zawodowego dla tej grupy uprzywilejowanej to 25 lat dla mężczyzny oraz 20 lat przepracowanych dla kobiety. W obu przypadkach przynajmniej piętnaście lat z puli minimalnej musi dotyczyć działalności z zakresu sztuki, kultury i pracy twórczej.

Kiedy można przejść na wcześniejszą emeryturę w przypadku działalności artystycznej?

Dla zawodów artystycznych, wymagających sprawności fizycznej w stopniu wysokim (m.in. tancerze, akrobaci, kaskaderzy i gimnastycy) wiek emerytalny to 40 lat w przypadku kobiet i 45 lat dla panów. Z kolei dla wokalistów o pozycji solowej, a także muzyków grających na instrumentach dętych i osób zajmujących się tresurą zwierząt drapieżnych (np. w cyrkach), mężczyzn obowiązuje 50 lat, a kobiety 45 lat. Wiek emerytalny dla mężczyzn pracujących jako fotograficy, operatorzy filmowi i muzykanci instrumentów smyczkowych i perkusyjnych to 60 lat. 

Wcześniejsza emerytura – jak ją otrzymać?

Chcesz ubiegać się o wcześniejszą emeryturę? Złóż wniosek! Możesz go pobrać ze strony internetowej lub otrzymać w dowolnej placówce ZUS. Dokument należy złożyć w adekwatnym do miejsca zameldowania urzędzie, dzięki czemu wniosek o wcześniejszą emeryturę zostanie rozpatrzony szybciej. Wniosek możesz złożyć w jednostce stacjonarnej samodzielnie lub wysłać przez pośrednictwo poczty. Inną opcją jest zgłoszenie elektronicznie. Zaloguj się na PUE z pomocą specjalnego profilu, który możesz założyć online i w urzędzie. Możesz także skorzystać z elektronicznego podpisu lub logowania przez bankowość internetową.

Zobacz też:
Emerytura dla matek 4+. Jakie świadczenia emerytalne przysługują matkom wielodzietnym?

Wcześniejsza emerytura dla 55-latków a staż pracy

Aby dostać wcześniejszą emeryturę musisz przedstawić dokumenty potwierdzające ilość przepracowanych lat. To na podstawie stażu pracy wyliczana jest bowiem kwota świadczenia emerytalnego. W długość stażu zawodowego wliczane są okresy składkowe, nieskładkowe oraz także praca rolna. Wraz ze wnioskiem musisz złożyć świadectwa pracy lub inne dokumenty, takie jak: 

  • pismo o angażu;
  • zaświadczenie ze strony pracodawcy;
  • odpisy dowodu ubezpieczeniowego lub legitymacji książeczkowej z miejsca pracy.

Ile można dorobić do wcześniejszej emerytury?

Osoby, które pobierają wcześniejszą emeryturę i osiągają przychód w wysokości do 70%t przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, otrzymują świadczenie emerytalne w pełnej wysokości. Kwota stanowiąca 70% uśrednionego honorarium za miesiąc pracy jest ogłaszana co trzy miesiące przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Obecnie wynosi ona 3618,30 zł. Do takiej kwoty może dorabiać emeryt, kiedy może przejść na wcześniejszą emeryturę.

Kiedy wcześniejsza emerytura mężczyzn i kobiet może zostać zmniejszona?

Jeżeli senior pobiera wcześniejszą emeryturę, a jednocześnie dorabia i dodatkowy dochód miesięczny przekracza 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, świadczenie zostanie pomniejszone. Kwota zmniejszenia jest wyliczana przez ZUS następująco:

  • 620,37 zł – przy emeryturze lub rencie z tytułu całkowitej niezdolności do pracy;
  • 465,31 zł – przy rencie z tytułu częściowej niezdolności do pracy;
  • 527,35 zł – przy rencie rodzinnej dla jednej osoby.

Kiedy wcześniejsza emerytura dla kobiet i mężczyzn może zostać zawieszona?

Jeżeli senior pobiera wcześniejszą emeryturę dla 55-latka i jednocześnie osiąga dodatkowy dochód większy od 130% uśrednionego wynagrodzenia za miesiąc, wówczas ZUS zdecyduje o zawieszeniu wypłacanego świadczenia. Obecnie próg dorobku wynosi 6719,70 zł. Przekroczenie go powoduje wstrzymanie wypłat transz emerytalnych. Warto zaznaczyć, że limity dorabiania nie dotyczą emerytów, którzy osiągnęli powszechny wiek uprawniający do pobierania świadczenia emerytalnego. Z kolei wcześniejsza emerytura wypłacana jest tylko do czasu osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego, wspomnianego powyżej. Po tym czasie, świadczenie będzie rozliczane na warunkach minimalnej emerytury.

Zobacz też:
Najniższa emerytura w Polsce – ile wynosi w 2021 roku i komu przysługuje?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *